डिजिटल इंडियाला प्रशासनाचाच हरताळ!
नळदुर्ग अप्पर तहसीलची माहिती संकेतस्थळावरच गायब
धाराशिव जिल्हा प्रशासनाच्या वेबसाइटवर स्वतंत्र सेवा-यादी व अधिकारी निर्देशिका नाही; ऑनलाइन सुविधांच्या दाव्यांवर प्रश्नचिन्ह
नळदुर्ग, दि.१५ सप्टेंबर :
एकीकडे शासनाकडून ‘डिजिटल इंडिया’, ‘ई-गव्हर्नन्स’ आणि ‘आपले सरकार’ च्या माध्यमातून नागरिकांना घरबसल्या शासकीय सेवा व माहिती उपलब्ध करून देण्याचा दावा केला जात आहे. मात्र दुसरीकडे नळदुर्ग येथील अप्पर तहसील कार्यालयाची स्वतंत्र सेवा-यादी आणि अधिकारी निर्देशिकाच धाराशिव जिल्हा प्रशासनाच्या अधिकृत संकेतस्थळावर सहज उपलब्ध नसल्याचे समोर आले आहे. त्यामुळे ‘डिजिटल प्रशासन’ नेमके कुणासाठी, असा सवाल नागरिकांतून उपस्थित होत आहे.
नागरिकांना एखाद्या शासकीय कार्यालयात कोणकोणत्या सेवा मिळतात, त्या सेवेसाठी कोणत्या अधिकाऱ्याकडे अर्ज करायचा, अर्जासाठी आवश्यक कागदपत्रे कोणती, शुल्क किती, सेवा देण्याची कालमर्यादा काय आणि संबंधित अधिकाऱ्याचा संपर्क क्रमांक अथवा ई-मेल कोणता, याची माहिती सहज उपलब्ध असणे अपेक्षित आहे. मात्र नळदुर्ग अप्पर तहसील कार्यालयाबाबत ही माहिती ऑनलाइन स्पष्टपणे उपलब्ध नसल्याने नागरिकांना प्रत्यक्ष कार्यालयात जाऊन चौकशी करण्याची वेळ येत असल्याची चर्चा आहे.
‘सेवा ऑनलाइन’ मग माहिती ऑफलाइन का?
महसूल विभागामार्फत उत्पन्न, रहिवास, वय-राष्ट्रीयत्व-अधिवास, शेतकरी, अल्पभूधारक यांसह विविध प्रमाणपत्रे, नैसर्गिक आपत्तीतील मदत, जमीन महसूल, सामाजिक सुरक्षा योजना, निवडणूक विषयक कामकाज आदी सेवा दिल्या जातात. या सेवांची माहिती नागरिकांना एका क्लिकवर उपलब्ध करून देणे ही डिजिटल व्यवस्थेची मूलभूत गरज आहे.
मात्र कार्यालयाचीच सेवा-यादी आणि अधिकारी निर्देशिका संकेतस्थळावर स्पष्टपणे उपलब्ध नसेल, तर नागरिकांनी डिजिटल सुविधांचा वापर करायचा तरी कसा, असा प्रश्न निर्माण झाला आहे.
शासकीय कार्यालयात वारंवार हेलपाटे मारण्याऐवजी नागरिकांना ऑनलाइन माहिती मिळावी, हा डिजिटल प्रशासनाचा प्रमुख उद्देश आहे. त्यासाठी कार्यालयनिहाय सेवा, अधिकारी, पदनाम, संपर्क क्रमांक, ई-मेल, सेवा शुल्क, आवश्यक कागदपत्रे आणि कालमर्यादा स्पष्टपणे प्रसिद्ध करणे गरजेचे आहे. नळदुर्ग अप्पर तहसील कार्यालयाच्या बाबतीत मात्र नागरिकांना ही माहिती शोधण्यासाठी वेगवेगळ्या पातळ्यांवर चौकशी करावी लागत असल्याचे चित्र आहे.
नागरिकांचा सवाल : ‘डिजिटल इंडियाला प्रशासनच हरताळ फासतेय का?’
तंत्रज्ञानाच्या युगात शासकीय माहिती मिळविण्यासाठी नागरिकांना कार्यालयाच्या दारातच जावे लागत असेल, तर डिजिटल प्रशासनाच्या संकल्पनेवरच प्रश्नचिन्ह निर्माण होते. ‘डिजिटल इंडिया’चा प्रचार मोठा; मात्र स्थानिक कार्यालयाची मूलभूत माहिती ऑनलाइन नाही, अशी उपरोधिक चर्चा नागरिकांमध्ये सुरू आहे.
वेबसाइट तातडीने अद्ययावत करण्याची मागणी
धाराशिव जिल्हा प्रशासनाने नळदुर्ग अप्पर तहसील कार्यालयाची अद्ययावत व स्वतंत्र सेवा-यादी, अधिकारी-कर्मचारी निर्देशिका, संपर्क क्रमांक, ई-मेल, सेवा शुल्क, आवश्यक कागदपत्रे आणि प्रत्येक सेवेची कालमर्यादा अधिकृत संकेतस्थळावर तातडीने उपलब्ध करून द्यावी. तसेच संकेतस्थळावरील माहिती नियमितपणे अद्ययावत ठेवावी, अशी मागणी नागरिकांतून होत आहे.
नगरसेवक आकाश कुलकर्णी
डिजिटल प्रशासनाचा खरा अर्थ नागरिकांना कार्यालयात जाण्यापूर्वीच आवश्यक माहिती मिळणे हा आहे. त्यामुळे नळदुर्ग अप्पर तहसीलची माहिती त्वरित ऑनलाइन करावी. प्रशासन आता तरी गांभीर्याने पाहणार का, याकडे नागरिकांचे लक्ष लागले आहे.
